Asbest ligt al jaren onder vuur, maar het lijkt erop alsof het eind in zicht is, althans voor asbest dat aan de buitenzijde van gebouwen zit. Voormalig staatssecretaris Wilma Mansveld van Infrastructuur en Milieu (kabinet-Rutte II) stelde in 2015 al voor om alle gebouwen in Nederland met blootliggend asbest te saneren, en wel voor 2024. Op 6 februari 2017 is de nieuwe Wet milieubeheer (Wm) gepubliceerd met daarin de verplichting tot sanering van blootliggend asbest met als belangrijke reden de volksgezondheid als gevolg van verwering van het materiaal. De schatting is dat er nog zo’n ruim honderd miljoen vierkante meter asbestdaken ter sanering liggen. Om een goede indruk van de situatie ter plekke te krijgen, bezocht een delegatie van de Tweede Kamer de gemeenten Berkelland en Twenterand, twee gemeenten waar asbest nog veel voorkomt.

De Tweede Kamerleden werden rondgeleid door de gedeputeerde van Overijssel en Gelderland, respectievelijk Annemieke Traag en Bea Schouten, en twee wethouders van Twenterand en Berkelland, Harry Scholten en Patricia Hoytink-Roubos. Wethouder Hoytink is eveneens ambassadeur voor het ministerie van Infrastructuur en Milieu met betrekking tot het asbestversnellingsprogramma. In een gezamenlijke persverklaring wezen de aanwezige Kamerfracties op het belang van de handhaving van het besluit. Asbest verweert namelijk vanaf dertig jaar ouderdom en scheidt dan asbestvezels af. De praktijk wijst uit dat er per 1000 vierkante meter asbest als gevolg van verwering per jaar een tot drie kilo. fijnstof vrijkomt. In 1975 werd een verbod op gebruik en verwerking van asbest ingesteld, waardoor nu de termijn van dertig jaar bereikt en zelfs overschreden is. Zeker in het agrarisch buitengebied echter staan nog volop schuren met asbestdaken die nog uit de jaren zeventig stammen. Daarnaast zit er in Twenterand veel asbest in de grond, waaronder ook in particuliere tuinen.
De vraag is evenwel of de saneringsambities realistisch en haalbaar zijn. Allereerst is de eerder ingestelde subsidiepot van 75 miljoen euro volgend jaar leeg. De verantwoordelijkheid tot sanering van blootliggend asbest ligt bij de eigenaar, maar zelfs met subsidie is de verwachting dat veel agrarische bedrijven het niet kunnen betalen. Tegenover de (beschikbare) subsidie van 4,50 euro per vierkante meter staan verwijderingskosten van 10 euro per vierkante meter. Echter, daarmee ligt het dak open, maar ligt er nog geen nieuw dak op. De vraag is ook wat je met een situatie moet waarin een boer aangeeft voor 2024 te willen stoppen en geen opvolger heeft. Hij zou in theorie de investering moeten doen, maar voor wie? Het gaat mogelijks zelfs ten koste van zijn pensioengeld. Verder bestaat nu al de verwachting dat er onvoldoende bedrijven zijn om de klus te klaren. Niet ieder bedrijf mag zomaar asbest verwijderen. Als particulier mag je tot 35 vierkante gaan. Daarboven ben je verplicht een professioneel bedrijf in te schakelen. Toch willen de fracties vasthouden aan de wet, zij het dat ze nu al wezen op additionele, innovatieve maatregelen die nodig zijn om de doelstelling te kunnen behalen. Bijvoorbeeld zouden bepaalde daken die nog niet of nauwelijks verweerd zijn, een coating kunnen krijgen die de afscheiding van fijnstof tegenhoudt. Wethouder Hoytink-Roubos opperde zelfs de mogelijkheid tot een revolverend krediet.

Bron: Achterhoek Nieuws Berkelland